İşe Giriş Sağlık Raporu Nereden Alınır? OSGB mi Aile Hekimi mi?

İşe Giriş Sağlık Raporu Nereden Alınır?

İşe giriş sağlık raporu konusunda en çok karıştırılan noktalardan biri, raporun hangi kurumdan alınabileceğidir. “Aile hekimi yeterli mi?”, “OSGB'ye gitmek zorunlu mu?” veya “Özel hastaneden alınan rapor geçerli olur mu?” sorularının tek bir cevabı yoktur.

Doğru cevap; işyerinin tehlike sınıfına, çalışan sayısına ve raporu düzenlemeye yetkili kişiye göre değişir.

Burada önemli bir ayrım da şudur: OSGB doğrudan raporu düzenleyen kişi değildir. OSGB, iş sağlığı ve güvenliği hizmetinin alınabileceği yetkili yapılardan biridir; çalışanın işe uygunluk değerlendirmesi ise ilgili yetkiye sahip işyeri hekimi tarafından yapılır.

Kısa cevap: 6331 sayılı Kanun kapsamındaki sağlık raporlarında temel kural, raporun işyeri hekiminden alınmasıdır. 50'den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde ise ÇASMER'lerden, aile hekimlerinden veya diğer kamu sağlık hizmeti sunucularından da rapor alınabilmesine ilişkin istisna bulunmaktadır.

Aile Hekimi mi, İşyeri Hekimi mi? Hangi Durumda Hangisi?

İşe giriş sağlık raporunun nereden alınabileceğini yalnızca çalışanın yapacağı işe bakarak belirlemek doğru değildir. Öncelikle işyerinin çalışan sayısı ve tehlike sınıfı bilinmelidir.

İşyerinizin hangi sınıfta olduğundan emin değilseniz önce İşyeri Tehlike Sınıfı Nasıl Belirlenir? rehberimizi inceleyebilirsiniz.

2025 Sonrasında İşe Giriş Sağlık Raporunda Ne Değişti?

50'den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerleri uzun süre işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı görevlendirme yükümlülüğünün ertelendiği işyerleri arasında yer aldı.

Ancak 1 Ocak 2025 itibarıyla bu işyerleri açısından 6331 sayılı Kanunun iş sağlığı ve güvenliği profesyonellerinin görevlendirilmesine ilişkin ertelenmiş hükümleri de yürürlüğe girdi.

Bu nedenle 2025 öncesinde hazırlanmış birçok internet içeriğinde yer alan bilgiler artık güncel durumu tam olarak yansıtmayabilir.

Mevzuatta 50'den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerleri için aile hekimi veya kamu sağlık hizmeti sunucusundan sağlık raporu alınabilmesi imkânı devam etmektedir. Ayrıca 15 Ocak 2025 tarihinde yayımlanan kanun değişikliğiyle Çalışan Sağlığı Merkezleri (ÇASMER) de ilgili hükümde açıkça belirtilmiştir.

Bununla birlikte Bakanlığın açıklamasına göre işyeri hekimi görevlendirme yükümlülüğünün bu işyerlerinde de başlaması nedeniyle esas olan, sağlık raporunun işyerinde görevlendirilen işyeri hekimi tarafından düzenlenmesidir.

50'den Az Çalışanı Olan Az Tehlikeli İşyerinde Aile Hekimi Rapor Verebilir mi?

Evet. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun sağlık gözetimine ilişkin düzenlemesi, 50'den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerleri için sağlık raporlarının ÇASMER'lerden, aile hekimlerinden veya diğer kamu sağlık hizmeti sunucularından da alınabilmesine imkân tanır.

Burada belirleyici unsur çalışanın “masa başı çalışması” veya işin işverene göre düşük riskli görünmesi değildir. İşyeri gerçekten az tehlikeli sınıfta bulunmalı ve çalışan sayısı 50'nin altında olmalıdır.

Bu nedenle aşağıdaki genellemeler doğru değildir:

• “Ofis çalışanı olduğu için aile hekimi raporu her durumda yeterlidir.”
• “İş kolay göründüğü için OSGB veya işyeri hekimine gerek yoktur.”
• “Çalışan sayısı önemli değildir.”

Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Aile Hekimi Raporu Yeterli mi?

Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işlerde çalışacak kişiler, yapacakları işe uygun olduklarını gösteren sağlık raporu olmadan işe başlatılamaz.

Bu işyerleri, 50'den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerine tanınan aile hekimi istisnasının kapsamında değildir. İşe uygunluk değerlendirmesi işyeri hekimi tarafından yürütülmelidir.

İşyeri hekiminin görevi yalnızca hazır tetkik sonuçlarına imza atmak değildir. Çalışanın sağlık durumu ile yapacağı iş arasındaki ilişkiyi değerlendirmesi gerekir.

Bu sürecin kapsamını İşyeri Hekimliği Hizmeti sayfamızdan inceleyebilirsiniz.

OSGB'den Sağlık Raporu Almak Ne Anlama Gelir?

Uygulamada “OSGB'den sağlık raporu almak” ifadesi sık kullanılır. Teknik olarak ise değerlendirmeyi ve raporlamayı yapan kişi OSGB bünyesinde görev yapan veya işyerine görevlendirilen işyeri hekimidir.

OSGB üzerinden yürütülen bir sağlık sürecinde aşağıdaki bilgiler birlikte değerlendirilerek sağlık gözetimi planlanabilir:

• İşyerinin faaliyet alanı,
• İşyerinin tehlike sınıfı,
• Çalışanın yapacağı iş,
• Maruz kalabileceği riskler,
• Gerekli muayene ve tetkikler.

Erguvan OSGB'nin bu kapsamda sunduğu hizmeti İşe Giriş Sağlık Raporu sayfamızdan inceleyebilirsiniz.

Özel Hastane veya Özel Klinikten Alınan Rapor Geçerli midir?

Bir sağlık kuruluşunda muayene yapılmış olması veya çeşitli tetkiklerin gerçekleştirilmesi, tek başına 6331 sayılı Kanun kapsamında gereken işe uygunluk raporunun düzenlendiği anlamına gelmez.

Örneğin özel bir sağlık kuruluşundan alınan aşağıdaki tetkik sonuçları sağlık değerlendirmesinde kullanılabilir:

• Kan tahlili,
• Akciğer grafisi,
• EKG,
• Odyometri,
• Solunum fonksiyon testi.

Ancak bu tetkik sonuçlarının kendisi işe uygunluk kararı değildir. Önemli olan, mevzuatın yetkilendirdiği hekim tarafından çalışanın sağlık durumu ile yapacağı işin birlikte değerlendirilmesidir.

ÇASMER'den İşe Giriş Sağlık Raporu Alınabilir mi?

Evet. 6331 sayılı Kanunun 15. maddesinde yapılan değişiklikle Çalışan Sağlığı Merkezleri (ÇASMER), 50'den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerleri için sağlık raporu alınabilecek yapılar arasında açıkça sayılmıştır.

Bu nedenle küçük ve az tehlikeli işletmeler açısından seçenek yalnızca “aile hekimi veya OSGB” şeklinde ikiye ayrılmaz. İşyerinin durumuna ve mevzuattaki şartlara göre işyeri hekimi, ÇASMER, aile hekimi veya diğer kamu sağlık hizmeti sunucuları değerlendirilebilir.

Hangi Tetkiklerin Yapılacağına Kim Karar Verir?

İşe giriş sağlık raporu için herkesin yaptırması gereken değişmez bir tetkik listesi bulunmaz.

Gerekli tetkiklerin belirlenmesinde aşağıdaki unsurlar dikkate alınır:

• Çalışanın kişisel özellikleri,
• İşyerinin tehlike sınıfı,
• Yapılacak işin niteliği,
• Risk değerlendirmesi sonuçları,
• Çalışma ortamındaki maruziyetler.

İşyeri hekimi, bu bilgiler ve tıbbi değerlendirmesi doğrultusunda gerekli muayene ve tetkikleri planlar.

Bu nedenle “işe giriş raporu paketi” satın alırken yalnızca kaç test yapıldığına bakmak doğru bir değerlendirme yöntemi değildir.

Bu konuda yapılan yaygın yanlışları ayrıca İşe Giriş Sağlık Raporunda Yapılan 7 Hata rehberimizde ayrıntılı olarak ele aldık.

Raporun Masrafını Çalışan mı İşveren mi Öder?

6331 sayılı Kanuna göre sağlık gözetiminden doğan maliyet ve bu gözetim nedeniyle ortaya çıkan ek maliyetler işveren tarafından karşılanır ve çalışana yansıtılamaz.

Bu nedenle işe giriş sağlık gözetiminin maliyetini çalışanın karşılaması gerektiği varsayımı doğru değildir.

İşveren İçin Hızlı Karar Tablosu

İşe Giriş Sağlık Raporu İçin Doğru Yol Nasıl Belirlenir?

1. İşyerinin çalışan sayısını belirleyin.
2. Güncel tehlike sınıfını kontrol edin.
3. İşyeri hekimi görevlendirme durumunu inceleyin.
4. Çalışanın yapacağı işi ve maruz kalacağı riskleri tanımlayın.
5. Yetkili sağlık değerlendirme yolunu belirleyin.
6. Gerekli muayene ve tetkikleri işe göre planlayın.
7. İşe uygunluk değerlendirmesi tamamlanmadan süreci yalnızca tetkik sonuçlarıyla kapatmayın.

Özellikle çok sayıda çalışanın aynı dönemde sağlık değerlendirmesinin yapılacağı işletmelerde tetkik organizasyonu ayrıca planlanabilir. Bu tür süreçleri Mobil Sağlık Taraması sayfamızdan inceleyebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

İşe Giriş Sağlık Raporunda Doğru Sağlık Hizmeti Nasıl Seçilir?

İşe giriş sağlık raporu sürecinde yalnızca raporun nereden alınacağını sormak yeterli değildir. İşyerinin tehlike sınıfı, çalışan sayısı, görevlendirilmiş işyeri hekimi ve çalışanın yapacağı iş birlikte değerlendirilmelidir.

Özellikle 2025 sonrasında 50'den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde işyeri hekimi görevlendirme yükümlülüğünün yürürlüğe girmesi, eski internet içeriklerinin bir bölümünü güncelliğini yitirmiş hale getirmiştir.

Erguvan OSGB, Çatalca ve İstanbul'daki işletmelerin işe giriş sağlık gözetimi, işyeri hekimi ve gerekli tetkik süreçlerinin işyerinin mevcut yapısına göre planlanmasına destek sağlar.