Düşme Riskini Tanıyın, Güvenli Çalışma Sistemini Doğru Kullanın
Yüksekte Çalışma Eğitimi, seviye farkı bulunan ve düşme sonucu yaralanma ihtimalinin söz konusu olduğu alanlarda çalışanların tehlikeleri, kontrol tedbirlerini, güvenli çalışma yöntemlerini ve kullanılan düşüşten korunma sistemlerini öğrenmesini amaçlar.
Erguvan OSGB, eğitimi yalnızca emniyet kemeri kullanımına indirgemez. Çalışma alanına erişim, toplu korunma tedbirleri, kullanılan ekipmanlar, ankraj ve bağlantı sistemleri, düşüş durdurma yöntemleri ve acil durum organizasyonu birlikte ele alınır.
Yüksekte Çalışma Nedir?
Çatı, platform, iskele ve merdiven gibi alanlar ilk akla gelen örnekler olsa da makine üzerinde bakım, depo raflarına erişim, bina dış cephe işleri veya açıklık yakınındaki faaliyetler de koşullara göre yüksekte çalışma riski oluşturabilir.
Seviye Farkı
Çalışma noktası ile düşülebilecek alt seviye arasındaki fark değerlendirilir.
Düşme Sonucu Yaralanma İhtimali
Yüksekliğin yanında çalışma alanının yapısı, ekipman, çevresel koşullar ve çalışanın maruz kalabileceği sonuçlar birlikte ele alınır.
“2 metrenin altı yüksekte çalışma değildir” şeklinde genel bir kural yoktur
Değerlendirmede esas olan yalnızca metre hesabı değil, seviye farkı ve düşme sonucunda yaralanma ihtimalidir.
Yüksekte Çalışmada İlk Çözüm Emniyet Kemeri midir?
Yüksekte Çalışmayı Ortadan Kaldırın
Mümkün olan işlerin yerde montaj, bakım veya hazırlık yapılarak yüksekte çalışma ihtiyacının azaltılması değerlendirilir.
Toplu Korunma Sağlayın
Korkuluk, güvenli platform, kapatma sistemleri ve uygun diğer toplu korunma tedbirlerine öncelik verilir.
Kişisel Sistemleri Planlayın
Toplu korunmanın yeterli olmadığı durumlarda işe uygun kişisel düşüşten korunma sistemleri değerlendirilir.
KKD kontrol hiyerarşisinin son basamaklarındandır
Paraşüt tipi emniyet kemerinin bulunması, çalışma alanındaki diğer teknik ve toplu koruma tedbirlerinin yerine geçtiği anlamına gelmez.
Yüksekte Çalışma Eğitiminde Hangi Konular Ele Alınır?
- Yüksekte çalışma tehlikeleri: Düşme, cisim düşmesi, açıklıklar, kaygan yüzeyler, hava koşulları ve çalışma alanına özgü diğer riskler.
- Risk kontrol hiyerarşisi: Yüksekte çalışmayı ortadan kaldırma, toplu korunma ve kişisel korunma yöntemlerinin sıralaması.
- Çalışma alanına güvenli erişim: Merdiven, platform, iskele veya kullanılan diğer erişim yöntemlerinin temel güvenlik prensipleri.
- Düşüşten korunma sistemleri: Hareket kısıtlama, çalışma konumlandırma ve düşüş durdurma sistemlerinin temel farkları.
- Kişisel koruyucu donanım: Paraşüt tipi emniyet kemeri, lanyard, enerji emici, bağlantı elemanları ve ilgili ekipmanların temel kullanım prensipleri.
- Ankraj ve bağlantı: Bağlantı noktasının ve sistem bileşenlerinin çalışma koşullarına uygunluğunun önemi.
- Ekipman kontrolü: Kullanım öncesinde kemer, bağlantı elemanı, lanyard ve diğer sistem parçalarının gözle kontrolü.
- Düşüş sonrası süreç: Askıda kalma riski, kurtarma planı ve acil durum organizasyonu.
Düşüşten Korunma Sistemleri Arasındaki Fark Nedir?
Hareket Kısıtlama
Çalışanın düşme tehlikesi bulunan kenar veya bölgeye ulaşmasını engellemeyi amaçlar.
Çalışma Konumlandırma
Çalışanın belirli bir konumda desteklenerek iki elini kullanabilmesine yardımcı olan sistemlerdir; işin yapısına göre ilave düşüş koruması gerekebilir.
Düşüş Durdurma
Düşmenin tamamen önlenemediği durumda gerçekleşen düşüşü belirli şartlar altında durdurmayı amaçlayan sistemdir.
Düşmeyi önlemek, düşüşü durdurmaktan önce gelir
Çalışanın kenara hiç ulaşmadığı bir sistem mümkünse, düşüş gerçekleştikten sonra devreye giren sisteme göre öncelikli olarak değerlendirilmelidir.
Paraşüt Tipi Emniyet Kemeri Nasıl Kullanılır?
Emniyet kemerinin doğru seçilmesi kadar çalışana uygun biçimde ayarlanması, bağlantı elemanlarının doğru kullanılması ve sistemin diğer bileşenleriyle uyumu da önemlidir.
Kullanmadan Önce Kontrol
Kolonlar, dikişler, tokalar, bağlantı noktaları ve diğer bileşenlerde gözle görülebilir hasar veya uygunsuzluk kontrol edilir.
Doğru Kuşanma
Kemer çalışanın vücuduna uygun şekilde takılır ve üreticinin kullanım talimatına göre ayarlanır.
Uygun Bağlantı
Kullanılan bağlantı sistemi yapılacak işe, çalışma yöntemine ve belirlenen ankraj sistemine uygun olmalıdır.
Kullanım Sonrası Kontrol
Düşüşe maruz kalan veya hasar şüphesi bulunan donanım normal şekilde yeniden kullanılmadan önce uygun prosedüre göre değerlendirilmelidir.
Ankraj Noktası Nasıl Seçilir?
Ankraj noktası, yalnızca çalışanın ulaşabildiği herhangi bir sabit nokta değildir. Kullanılan sistemle uyumlu, ilgili teknik gereklilikleri karşılayan ve uygulanacak yükleri güvenli biçimde aktarabilecek bir ankraj sistemi kullanılmalıdır.
Konum Önemlidir
Ankrajın konumu serbest düşüş mesafesini, sarkaç etkisini ve çalışanın alt seviyedeki yüzeye çarpma riskini etkileyebilir.
Teknik Uygunluk Önemlidir
Ankraj sistemi, kullanılacağı yapı ve düşüşten korunma sistemi dikkate alınarak uygun şekilde tasarlanmalı veya seçilmelidir.
Her boru, korkuluk veya konstrüksiyon otomatik olarak ankraj değildir
Bağlantı yapılacak noktanın yalnızca sağlam görünmesi yeterli değildir. Sistem tasarımı ve ilgili teknik uygunluk kriterleri dikkate alınmalıdır.
Düşme Faktörü ve Sarkaç Etkisi Neden Önemlidir?
Kişisel düşüş durdurma sisteminde yalnızca “kemer bağlı mı?” sorusu yeterli değildir. Bağlantı noktasının konumu ve çalışanın hareket alanı olası bir düşüşün sonuçlarını doğrudan etkileyebilir.
Serbest Düşüş Mesafesi
Çalışanın sistem devreye girene kadar kat edebileceği mesafe mümkün olduğunca azaltılmalıdır.
Sarkaç Etkisi
Ankrajın yatay olarak çok uzakta bulunması durumunda çalışan düşüş sırasında yana doğru savrularak yapı veya ekipmana çarpabilir.
Bağlantının yapılması tek başına güvenli sistem kurulduğunu göstermez
Düşüş mesafesi, alt açıklık, enerji emici sistem, ankraj konumu ve olası sarkaç hareketi birlikte değerlendirilmelidir.
Yüksekte Çalışmada Kurtarma Planı Neden Gereklidir?
Düşüş durdurma sisteminin çalışanı düşmekten alıkoyması olayın tamamen sona erdiği anlamına gelmez. Çalışan düşüş sonrasında kemer içerisinde askıda kalabilir ve güvenli şekilde kurtarılması gerekebilir.
Kurtarma Yöntemi
Çalışanın düşüş sonrasında bulunduğu konumdan güvenli alana nasıl alınacağı çalışma başlamadan önce düşünülmelidir.
Gerekli Ekipman
Kurtarma için gerekli ekipman ve erişim yöntemlerinin çalışma alanına uygunluğu değerlendirilir.
Görev Dağılımı
Acil durumda kimin ne yapacağı, iletişimin nasıl kurulacağı ve dış yardımın nasıl çağrılacağı önceden belirlenmelidir.
“112'yi ararız” tek başına kurtarma planı değildir
Acil yardım ekipleri gelene kadar çalışanın bulunduğu durum ve erişim koşulları dikkate alınarak işyerine özgü kurtarma organizasyonu planlanmalıdır.
Acil durum organizasyonunun bütünü için Acil Durum ve Tahliye Eğitimi sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Yüksekte Çalışma Eğitimi Uygulamalı Olmalı mı?
Yüksekte çalışma eğitiminin içeriği işyerinde yapılan işe, kullanılan ekipmanlara ve çalışanların ihtiyaçlarına göre hazırlanmalıdır. Bakanlık, özellikle çeşitli ekipmanların kullanıldığı yüksekte çalışma faaliyetlerinde uygulamalı eğitimin önemine dikkat çekmektedir.
Erguvan OSGB eğitim planında uygun koşullar sağlandığında kemerin kuşanılması, bağlantı elemanlarının tanınması, kullanım öncesi kontrol ve çalışma sisteminin değerlendirilmesi gibi başlıkları uygulamalı örneklerle destekler.
Uygulama, kontrollü eğitim koşullarında yapılmalıdır
Eğitim amacıyla çalışanı gereksiz bir düşme riskine maruz bırakmak doğru değildir. Kullanılan senaryo, eğitim alanı ve ekipmanlar güvenli uygulama koşullarına uygun olmalıdır.
Yüksekte Çalışma Eğitimi Kaç Saat Sürer?
Yüksekte çalışma konusu, çalışanların temel İSG eğitimi içerisinde işe ve işyerine özgü riskler kapsamında da ele alınabilir. İşin kapsamı yüksekte çalışma konusunda daha ayrıntılı eğitim gerektiriyorsa eğitim programında bu konuya daha fazla süre ayrılması gerekir.
“4 saatlik” veya “8 saatlik” eğitim tüm işyerleri için yasal standart değildir
Eğitimin yeterliliği yalnızca sertifikada yazan süreyle değil; çalışanın gerçek işi, karşılaşacağı riskler ve ihtiyaç duyduğu güvenli çalışma bilgileriyle değerlendirilmelidir.
Yüksekte Çalışma Eğitimini Kim Verebilir?
2026 tarihli Bakanlık açıklamasına göre yüksekte çalışma eğitimi için mevzuatta ayrıca bir “yüksekte çalışma eğitici belgesi” veya seviyelendirilmiş özel sertifika şartı belirlenmemiştir. Eğitim, uzmanlık alanı konuya uygun olmak kaydıyla mevzuatta çalışanların İSG eğitimlerini verebilecek kişi ve kuruluşlar tarafından verilebilir.
İSG Profesyonelleri
İşyerinde sağlık ve güvenlik hizmetini yürüten, eğitim konusu açısından uygun uzmanlığa sahip iş güvenliği uzmanı veya işyeri hekimi mevzuat çerçevesinde eğitim verebilir.
Diğer Yetkili Yapılar
Çalışanların İSG eğitimleri mevzuatında belirtilen kurum ve kuruluşlar, eğiticinin uzmanlık alanı eğitim konusuna uygun olmak kaydıyla eğitim sağlayabilir.
IRATA veya benzeri bir sertifika genel yasal eğitmen şartı değildir
İple erişim gibi belirli iş ve sistemler için ayrıca mesleki veya teknik yetkinlikler gerekebilir; ancak çalışanlara verilen genel yüksekte çalışma İSG eğitimi açısından mevzuat özel bir “yüksekte çalışma eğitici sertifikası” şartı getirmemektedir.
Yüksekte Çalışma Eğitimi Temel İSG Eğitiminin Yerine Geçer mi?
Genel çalışan eğitimi için Temel İSG Eğitimi sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Erguvan OSGB Eğitimi Nasıl İşyerine Özel Planlar?
Çalışma Noktaları Belirlenir
Çatı, platform, makine üstü, raf, iskele veya diğer yüksekte çalışma noktaları ve erişim yöntemleri değerlendirilir.
Kullanılan Sistemler İncelenir
Korkuluk, platform, yaşam hattı, ankraj, kemer, lanyard veya kullanılan diğer sistemler eğitim içeriğinin belirlenmesinde dikkate alınır.
Gerçek Göreve Göre Eğitim Verilir
Çatıda bakım yapan çalışan ile depo rafında çalışan personelin riskleri birbirinden ayrılarak eğitim başlıkları işe göre şekillendirilir.
İşyerindeki genel tehlikelerin belirlenmesi için Risk Analizi ve Değerlendirmesi, diğer eğitimler için İSG Eğitimleri sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Yüksekte Çalışma Eğitiminde Güncel Esaslar
Yüksekte Çalışma Rehberi
Bakanlığın yüksekte çalışma riskleri, kontrol tedbirleri ve güvenli çalışma yöntemlerine ilişkin teknik içeriğini inceleyin.
Resmî Rehberi İnceleyin →2026 Eğitim Açıklaması
Eğitimi kimlerin verebileceği, eğitim süresi ve içerik planlamasına ilişkin güncel Bakanlık açıklamasını inceleyin.
Güncel Açıklamayı İnceleyin →Ekibimiz
Erguvan OSGB bünyesinde görev yapan iş sağlığı ve güvenliği profesyonellerini inceleyin.
Ekibimizi İnceleyin →Yüksekte Çalışma Eğitimi Hakkında Sık Sorulan Sorular
Kaç metreden sonrası yüksekte çalışma sayılır?
Mevzuat yüksekte çalışmayı sabit bir metre sınırıyla tanımlamaz. Seviye farkı bulunan ve düşme sonucunda yaralanma ihtimali olan alanlardaki çalışmalar yüksekte çalışma kapsamında değerlendirilir.
Yüksekte çalışma eğitimi kaç saat sürer?
Mevzuatta yüksekte çalışma için bütün işyerlerinde geçerli ayrı bir sabit eğitim süresi belirlenmemiştir. Süre yapılan iş, riskler ve çalışanların eğitim ihtiyacına göre planlanır.
Yüksekte çalışma eğitimi uygulamalı olmak zorunda mı?
Eğitim içeriği iş ve çalışan ihtiyaçlarına göre planlanır. Bakanlık özellikle çeşitli ekipmanların kullanıldığı yüksekte çalışma faaliyetlerinde uygulamalı eğitimin önemine dikkat çekmektedir.
Yüksekte çalışma eğitimi için özel eğitici sertifikası gerekir mi?
Mevcut mevzuatta genel yüksekte çalışma eğitimleri için özel bir “yüksekte çalışma eğitici belgesi” veya seviye şartı bulunmamaktadır. Eğiticinin uzmanlık alanının eğitim konusuna uygun olması gerekir.
Her yüksekte çalışan paraşüt tipi emniyet kemeri kullanmalı mı?
Kullanılacak korunma yöntemi risk değerlendirmesi ve yapılan işe göre belirlenir. Öncelik mümkün olduğunda düşmeyi engelleyen toplu korunma tedbirlerindedir; kişisel düşüşten korunma sistemleri gerekli durumlarda kullanılır.
Her sabit noktaya emniyet kemeri bağlanabilir mi?
Hayır. Bağlantı noktası kullanılacak düşüşten korunma sistemine ve teknik gerekliliklere uygun bir ankraj sistemi olmalıdır.
Yüksekte çalışma eğitimi Temel İSG Eğitiminin yerine geçer mi?
Hayır. Yüksekte çalışma işe özgü risklere yönelik özel eğitim konusudur. Temel İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi ayrıca planlanmalıdır.
Yüksekte çalışma için kurtarma planı gerekli midir?
Düşüş sonrası çalışanın askıda kalabileceği veya bulunduğu noktadan kendi imkânlarıyla ayrılamayacağı çalışmalar için kurtarma ihtiyacı çalışma başlamadan önce değerlendirilmelidir.
Yüksekte çalışma eğitimi için nasıl teklif alabilirim?
Çalışan sayınızı, yapılan işi, çalışma yüksekliği ve alanlarını, kullanılan ekipmanları ve varsa yaşam hattı veya ankraj sistemlerinizi paylaşarak Erguvan OSGB'den işletmenize uygun eğitim planı talep edebilirsiniz.
Eğitimi çalışanların gerçek yüksekte çalışma koşullarına göre planlayalım
Çalışma alanlarınızı, kullanılan erişim ve düşüşten korunma ekipmanlarını paylaşın; ekibiniz için uygun teorik ve uygulamalı eğitim kapsamını birlikte oluşturalım.
Bu kategoride ürün bulunamadı.